Het seizoen komt op gang en dit is mijn top 5 van meest opvallende momenten van afgelopen week:
5. Knap
Donar won midweeks in Bristol (69-70). Dat was voor de ENBL, zeg maar Europees basketbal op het 5e niveau (na de Euroleague, EuroCup, FIBA Champions League en FIBA Europe Cup) en eentje waar de FIBA niet echt blij mee is, maar dat terzijde. Austin Luke schoot net voor het einde, op een manier die we in Nederland heel goed van hem kennen, de winnende driepunter binnen.
De driepunter was knap, ik schrok wel van de hal daar in Bristol. Drie dode muren en aan de kant van de camera was aardige tribune, maar toch.
4. Net niet
Hammers en Suns zaten zaterdag in hetzelfde schuitje, dat van net niet.
Landstede had kunnen winnen in Mechelen, de huidige BNXT-kampioen. Dat gebeurde alleen niet (70-66) en Landstede kan zich dat volkomen zelf aanrekenen.
Op het moment suprême werd er niet goed opgelet en slecht verdedigd door de Amerikaan Haskin. En daarbij komt ook nog dat daarna de in feite laatste aanval, de mogelijk winnende, niet met volle overtuiging wordt afgerond. Coen Stolk moet die bal gewoon dunken en niet voor een lay-up gaan die geblokt wordt. Na vier jaar BNXT moet bij duidelijk zijn dat die makkelijke houding niet meer kan.
Den Helder Suns had thuis moeten winnen van Aalst, maar net als Landstede gebeurde dat niet (83-85). Suns was bij vlagen verdedigend sterk, zo ook 13 seconden voor tijd (83-84) toen Aalst bij de balinname op de baseline tot balverlies werd gedwongen.
Ook hier werd de laatste en mogelijk winnende aanval verkloot, nu door de Amerikaan Mesidor. Goed, hij had 26 punten, 4 rebounds en 7 assists, maar deze aanval denkt hij als een typische Amerikaan en loopt hij zich vast op twee Aalst-spelers die goed verdedigen, maar dat betekent ook dat er een ploeggenoot vrij stond met nog voldoende tijd op de klok. In feite Stover naast hem (met al 16 punten) en Antoine in de hoek (verder weg met 17 punten). Natuurlijk zijn de Suns jong, maar Mesidor is tweedejaars prof.
Zeker snel na de balinname had de bal gepast moeten worden, maar het lijkt er sterk op dat deze Amerikaan het ‘probleem’ zelf wilde oplossen.

3. NBA
Een jaar geleden stond half Nederland op z’n kop omdat Quinten Post, Malevy Leons en Tristan Enaruna aan de NBA roken. Intussen is Post een vastigheidje geworden bij de Golden State Warriors en staat hij voor een belangrijk tweede en laatste contractjaar.
Leons doet in het voorseizoen opnieuw een poging om in de hoofdmacht van NBA-kampioen Oklahama te komen. Dat zal niet makkelijk zijn gezien de samenstelling van de Thunder, maar Leons heeft iets, niet in het minst zijn persoonlijkheid, dat hem een kanshebber maakt.
Relatief stilletjes probeert Tristan Enaruna nu een plek te bemachtigen bij de Cleveland Cavaliers. Enaruna probeerde het vorig seizoen bij de Celtics, toen de titelverdediger, en belandde in het G-leagueteam. Cleveland was afgelopen seizoen lang top en een outsider voor de titel totdat blessures toesloegen. Naar wat ik begrepen heb moet Cleveland vanwege de salarycap bezuinigen wat gek genoeg kansen biedt voor Enaruna, die ‘niet veel’ hoeft te kosten.
Voor Enaruna geldt in de voorbereiding wat nu ook voor Sander Hollanders in Girona geldt, namelijk hard werken, nog harder verdedigen en open schoten raakschieten.
Enaruna heeft nu twee duels voor de Cavs gespeeld (voor coach Kenny Atkinson die nog in Amsterdam speelde, dat is misschien een voordeel), zijn debuut op NBA niveau want bij Boston mocht hij in het voorseizoen alleen maar toekijken. Gemiddeld speelde de forward voor de Cavs tot nu toe 12 minuten met 5 punten en 1 rebound. Zondag had hij in het verloren duel tegen Boston (107-138) vanaf de bank 7 punten.
Ondertussen had Hollanders in zijn tweede duel voor Girona in de verloren thuiswedstrijd tegen Murcia (71-93) in bijna 17 minuten 10 punten (FG 4/7, 3PTR 1/4) en 4 rebounds.
2. Semi topper
Een jaar geleden won LWD Basket in Den Bosch en daarom keek ik met veel interesse naar het weerzien in het Kalverdijkje, ook omdat Heroes de favoriet is en LWD een outsider.
Na het eerste kwart had de Amerikaan Leo O’Boyle voor LWD 19 punten en was hij ‘red hot’. Bij Heroes was er niemand die er iets aan kon doen. Het was ook niet raar dat O’Boyle in de laatste minuut van het eerste kwart voor wat rust naar de kant werd gehaald. Onlogisch was dat hij in het tweede kwart meer dan twee minuten aan de kant bleef zitten. In deze periode bleef er van de maximale voorsprong (30-19) weinig over (30-27).
Wat resteerde was een typische Heroes-wedstrijd waarbij de ploeg niet goed speelde, dat ook niet hoefde trouwens, balverlies afstrafte (16 punten uit 13 keer Fries balverlies, andersom 5 punten uit 9 keer balverlies) en op basis van de diepe kwaliteit de wedstrijd relatief makkelijk won (82-94).
Keevan Veinot, oud-speler van Leeuwarden (’22-’23), had in bijna 33 minuten een double-double met 22 punten (FG 6/14, FT 9/10), 10 rebounds en op hem werden een game high 7 fouten gemaakt.
1. Stofzuiger
Mede door voornoemde nederlagen stond de stand Nederland-België dit prille seizoen voor het duel van Zorg en Zekerheid op 1-9. Op de eerste speeldag pakte Donar de winst bij Mons.
De tweede Nederlandse overwinning op een Belgisch team dit seizoen was voor ZZ Leiden dat overtuigend won bij Charleroi (60-87).
Leiden had het prima voor elkaar, verdedigend en aanvallend met vijf spelers in de dubbele cijfers. Opmerkelijk is dat Leiden ervoor zorgde dat de thuisploeg maar 2 op 25 driepunters raak kon schieten (8%). Zelf schoot ZZ er 8 raak op ook 25 pogingen (32%) en dat scheelt al 18 punten. Inside was Leiden ook heer en meester met 46 punten tegen 30 voor Charleroi.
Sam Huurman en Roeland Schaftenaar speelden goed, maar uitblinker aan Leidse zijde was Lucas Kruithof. Met 18 punten (FG 8/14) in 32 minuten was hij niet alleen topscorer, met ook nog 7 rebounds, 5 assists, 3 steals was de forward de beste man op het veld. En dus mijn haai van de week.

Foto: Marja Van Tilburg-de Lange
Bij Lucas Kruithof is basketbal met de paplepel ingegoten. “Mijn hele familie basketbalt, mijn vader, moeder, broer en zus”, zei Lucas vorig jaar op Sleutelstad FM. “Dus Ik kan me eigenlijk bijna niet herinneren dat ik niet heb gebasketbald.”
Lucas Kruithof werd op zijn zesde lid van BS Leiden, sindsdien heeft de nu 25-jarige forward (2.01m), die scheikunde studeert, alleen maar voor Leiden gespeeld. “Ja, ik ben echt een kind van de club.”
Kruithof debuteerde voor ZZ Leiden in het seizoen 2021-2022. Geleidelijk is zijn rol steeds groter geworden en het huidige nog prille seizoen belooft wat.
| Seizoen | DUELS | MIN | PTN | REB | AST | STL | FG% | 3P% |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 2021-22 | 8 | 8.1 | 2.2 | 0.9 | 0.6 | 0.5 | 0.46 | 0.44 |
| 2022-23 | 29 | 12.2 | 1.4 | 2.1 | 1.0 | 1.0 | 0.37 | 0.07 |
| 2023-24 | 44 | 23.0 | 5.0 | 3.3 | 2.0 | 1.4 | 0.44 | 0.33 |
| 2024-25 | 45 | 21.2 | 5.2 | 3.5 | 1.8 | 1.3 | 0.36 | 0.27 |
| 2025-26 | 3 | 29.3 | 12.3 | 5.7 | 3.0 | 2.3 | 0.50 | 0.33 |
Gezien zijn spel (van de Leidse fans heeft hij de bijnaam ‘stofzuiger’ gekregen) is het logisch dat Kruithof afgelopen zomer voor het eerst werd opgeroepen voor Oranje. Hij is slim, heeft een groot hart, is snel op zijn voeten en kan een driepunter schieten. Zeker in de laatste wedstrijd van Oranje tegen Bulgarije gaf Kruithof overduidelijk een visitekaartje af met 11 punten en een +/- van +29. Het past in de opgaande lijn van zijn carrière. Met een aflopend contract in Leiden en een goed seizoen, ook in Oranje in de WK-kwalificatie, zal hij vast en zeker in beeld komen van teams in hoger aangeschreven competities.
Op de site van ZZ Leiden analyseerde Kruithof voor de start van het huidige seizoen zijn spel en de succesvolle zomer. “Dat ik nu meer scoor heeft misschien te maken met meer ervaring, ouder worden, meer durven. En twee maanden met Oranje op hoog niveau trainen en spelen helpt zeker ook.”
Een stap naar een andere club en dan zeker in het buitenland is iets waar hij een jaar geleden nog niet echt over nadacht, zegt de forward die Paul George als voorbeeld heeft. “Ik denk dat elk kind droomt van de NBA en het buitenland. Nu kijk ik vooral naar het nu, het lopende seizoen en kijk ik naar kleine stapjes die ik kan zetten en dan zien we wel verder.”
