Terwijl een groot gedeelte van Nederland bezig is met de verwerking van het Oranje-debacle op het WK-voetbal proberen de basketballers van Oranje komende week de tweede kwalificatieronde van het WK te bereiken. Op zich staat het vlaggenschip van het Nederlandse basketbal er aardig voor, maar het WK-eindtoernooi volgend jaar in Qatar is nog best ver weg.
‘Selecteren op beschikbaarheid‘
Dat de Nederlandse selectie er anders uitziet dan tijdens eerdere interlandperiodes, heeft volgens bondscoach Johan Roijakkers een simpele verklaring. “Het zijn gewoon de volgende jongens op de lijst die beschikbaar waren.” Vergeleken met het duel van november in Letland zijn zes van de spelers van toen er nu niet bij.
Wie de huidige selectie bekijkt, ziet dat veel (potentiële) internationals en vooral inside-spelers met een Amerikaanse connectie (NBA / G-league / College -contract of droom-) ontbreken. Dat is inmiddels bijna een terugkerend fenomeen voor de bondscoach.
“Natuurlijk heb ik die jongens er liever bij, want zij beschikken over kwaliteiten die we nu missen. Maar ze zijn allemaal afwezig met goede redenen. Veel jongens zitten zonder contract, anderen proberen hun droom in de NBA of G League waar te maken en sommige spelers zijn door het nieuwe college-landschap niet te verzekeren.”
Het is voor Roijakkers een situatie waar hij simpelweg mee moet ‘dealen’. “Tegelijkertijd geeft het kansen aan andere jongens die we misschien minder vaak zien. Er zal altijd wel een verrassing tussen zitten.”
Opvallend genoeg levert dat bij de bondscoach nauwelijks frustratie op. “Eigenlijk niet”, glimlacht hij bijna bij het antwoord. “Het maakt de selectieprocedure eigenlijk juist makkelijker, omdat je minder keuzes hebt.”
Keye van der Vuurst de Vries (24) en Nathan Kuta (26), die beide heel belangrijk waren in de eerdere winst op Letland, zijn nu met Marijn Ververs (27) en natuurlijk Leon Williams (34) vanaf de bank de spelers met de meeste ervaring in Oranje.
Afwezigen die, als het mogelijk was, wel opgeroepen zouden worden (bijna allemaal forwards en centers):
Quinten Post (2.13), Jesse Edwards (2.10), Rienk Mast (2.08), David N’Guessan (2.06), Malevy Leons (2.06), Jibbe Sicking (2.05), Dwayne Aristode (2.03), Tristan Enaruna (2.02), Yannick Kraag (2.02). Op college zitten nog 42 spelers met een Nederlands paspoort, die natuurlijk niet allemaal in beeld zijn voor Oranje.
Niet alle spelers met een Amerikaanse link ontbreken. Emmanuel Ugbo (forward 2.04 bij Washington State) en Max Pikaar (Southern Illinois) zijn wel beschikbaar. “Dat is voor ons echt een dikke plus.” Roijakkers ziet veel mogelijkheden in de 21-jarige forward/center (2.10) uit Leiden. “Het is een jongen met enorm veel lengte. Hij kan op meerdere posities spelen.” Ook met Ugbo is hij content. “Hij was beschikbaar en als ‘mobile big’ past hij prima in het systeem.”
Een van de opvallendste namen in de selectie is Shaquille Rombley. Voor veel Nederlandse basketbalfans is hij nog onbekend. De 29-jarige center (2.08) komt van Sint Maarten en speelde afgelopen seizoen voor Bakken Bears in Denemarken. “Shaq brengt het atletisch vermogen dat we graag rond de ring willen hebben.”
Hij speelde in de oefentrip vorige week in China (nederlagen tegen Australië 69-78 en China 60-65) voor het eerst in het Oranje en zal normaal gesproken tegen Letland zijn officiële debuut maken. “Je ziet meteen dat het geen ‘rookie’ is. Ondanks dat het zijn eerste wedstrijden voor Nederland worden, weet hij hoe het werkt.”
De ervaren Yannick Franke (30) ontbreekt -nog- op de spelerslijst. Dat heeft echter weinig met basketbal te maken. “Mocht hij de komende dagen ergens een contract tekenen, dan voegen we hem direct toe.” Voor Roijakkers bestaat daar geen enkele twijfel over. “Yannick wil graag voor Oranje spelen. Hij kent het Europese basketbal en past goed in ons systeem.”
‘Niet alleen naar de slotfase kijken‘
De Nederlandse basketballers hebben kwalificatie voor de volgende ronde volledig in eigen hand. Twee keer winnen en kwalificatie is een feit. Eén overwinning in de twee duels die komen zou voldoende moeten zijn (met in het achterhoofd dat de eventuele winstpartijen op Letland mee naar de volgende ronde worden genomen). Bij twee nederlagen is kwalificatie ook nog een serieuze optie omdat concurrent Oostenrijk op doelsaldo het onderling resultaat tegen Nederland verliest en het geen reëel scenario is dat zij van Polen of Letland winnen, al weet je het nooit.
Nederland won tot nu toe beide uitduels: in Letland (78-86) en in Oostenrijk (71-81). Oranje verloor thuis van zowel Polen (83-85) als van Oostenrijk (87-88). Twee keer ging het thuis in de slotfase mis. Toch wil de bondscoach het niet terugbrengen tot één of twee beslissende momenten.
“Ik geloof niet dat we die wedstrijden specifiek in de laatste minuut verliezen. Tegen Polen hadden we na een sterke fase eerder verder afstand moeten nemen.” Hetzelfde gold volgens hem tegen Oostenrijk. “Ook daar waren er eerder momenten waarop we de wedstrijd hadden kunnen beslissen. Het is te makkelijk om alleen naar die laatste minuut te kijken.”
Letland
De Letten komen met een ander team naar Nederland dan dat op het parket stond in november. Dat bleek afgelopen weekend toen Letland een oefenwedstrijd thuis tegen Georgië verloor (77-87).
Om te beginnen is er een nieuwe bondscoach. Jānis Gailītis, de Let die ook de hoofdcoach is van het Franse Straatsburg. Hij is de opvolger van de Spanjaard Alonso die er nog geen jaar heeft gezeten en afgerekend lijkt op het verloren duel tegen Nederland. De belangrijkste spelers van het vorige treffen zijn er wel, maar Mejeris, Bertrans, Pasecniks, Kurucs en Macoha zijn er vergeleken met toen nu niet bij.
“Voor hen is het nu eigenlijk vijf voor twaalf,” stelt Roijakkers. “Met de nieuwelingen bij hun is de voorbereiding voor ons iets moeilijker. We moeten eigenlijk kijken hoe die coach bij zijn club speelt en op basis daarvan proberen ons zo goed mogelijk voor te bereiden.”
De wedstrijd tegen Letland is vrijdagavond in Almere (19.30u). Maandag is het duel in Polen.
Scenario
In de groep van Nederland met Polen, Letland en Oostenrijk gaan de beste drie landen door naar de volgende ronde. Nederland staat nu derde en bij een gelijke eindstand in de groep met Oostenrijk heeft Oranje een beter onderling resultaat. Nederland speelt vrijdag in Almere tegen Letland en maandag in Polen. De eerste wedstrijd in Letland won Oranje heel verrassend. Oostenrijk speelt ook nog tegen beide landen.
Als Nederland de tweede kwalificatieronde haalt, worden de beste drie ploegen uit groep E de tegenstanders. Aan gezien Cyprus nog geen duel heeft gewonnen worden dat hoogstwaarschijnlijk: wereldkampioen Duitsland, Kroatië en Israël. Uit deze groep van zes (met dus Polen, Letland en Nederland en hoogstwaarschijnlijk niet Oostenrijk, maar ook hier geldt: je weet het nooit) gaan de beste drie door naar het WK. Nederland (en ook de andere landen) nemen de resultaten mee van de duels tegen de andere twee landen die doorgaan (igv Oranje dus waarschijnlijk die tegen Polen en Letland). Om serieus mee te strijden om een ticket voor Qatar moet Nederland eigenlijk winnen van Letland om zo twee overwinningen mee te nemen. De nipte verliespartij tegen Polen doet hier nog eens extra pijn.
